Barnaverndarnúmerið 112
Hlutverk 112
112 hóf að taka við erindum til barnaverndarnefnda í ársbyrjun 2004 samkvæmt þjónustusamningi sem gerður var við Barnaverndarstofu og barnaverndarnefndirnar í landinu. Tilgangur samningsins er að auðvelda aðgang að barnaverndarnefndum landsins en athugun sem Barnaverndarstofa gerði fyrir fáum árum leiddi í ljós að víða var aðgangur almennings að nefndunum mjög torveldur. Þá þótti ljóst að þekking almennings á tilkynningaskyldu vegna barnaverndarmála væri afar takmörkuð.
112 og Barnaverndarstofa gerðu átak til að kynna þessa nýju þjónustu með fréttum og auglýsingum í blöðum og útgáfu plakata. Viðbrögðin létu ekki á sér standa. Alls voru skráð 589 mál vegna barnaverndar 2004. Þegar hringt er í 112 vegna barnaverndar metur neyðarvörður alvarleika málsins og bregst við í samræmi við verklagsreglur barnaverndarnefnda, alvöru málsins og lög og reglugerðir. Mikil áhersla er lögð á trúnað í þessum samskiptum. Einnig var lögð á það áhersla í kynningarefni að fólki eigi að hringja þótt það sé í vafa.
Hlutverk neyðarvarða er að taka við tilkynningum til barnaverndarnefnda í samræmi við umboð og verklag sem hver nefnd hefur gefið.
Barnverndarnefndir landsins hafa sérhæft starfsfólk í sinni þjónustu sem hafa umboð til að taka við tilkynningum og gera þær ráðstafanir sem nauðsynlegar eru í framhaldi af því.
Markmið barnaverndar er að tryggja að börn sem búa við óviðunandi aðstæður eða börn sem stofna heilsu sinni og þroska í hættu fái nauðsynlega aðstoð. Samkvæmt barnaverndarlögum er barn einstaklingur yngri en 18. ára.
Tilkynningarskyldan
"Hverjum þeim sem stöðu sinnar og starfa vegna hefur afskipti af málefnum barna og verður í starfi sínu var við að barn búi við óviðunandi uppeldisskilyrði, verði fyrir áreitni eða ofbeldi eða að barn stofni heilsu sinni og þroska í alvarlega hættu er skylt að gera barnaverndarnefnd viðvart.
Sérstaklega er leikskólastjórum, leikskólakennurum, dagmæðrum, skólastjórum, kennurum, prestum, læknum, tannlæknum, ljósmæðrum, hjúkrunarfræðingum, sálfræðingum, félagsráðgjöfum, þroskaþjálfum og þeim sem hafa með höndum félagslega þjónustu eða ráðgjöf skylt að fylgjast með hegðun, uppeldi og aðbúnaði barna eftir því sem við verður komið og gera barnaverndarnefnd viðvart ef ætla má að aðstæður barns séu með þeim hætti sem lýst er í 1. mgr.
Tilkynningarskylda samkvæmt þessari grein gengur framar ákvæðum laga eða siðareglum um þagnarskyldu viðkomandi starfsstétta" (Barnaverndarlög nr. 80/2002 17. gr.)
Tilkynningar til barnaverndarnefnda koma því ýmist frá fagfólki sem hefur fengið vitneskju um aðstæður barns gegnum starf sitt, ættingjum, nágrönnum eða öðrum. Börnin geta sjálf haft samband við barnaverndarnefnd og tilkynnt um sínar aðstæður og nokkuð algengt er að foreldrar leiti til barnaverndarnefndar til að fá hjálp með barnið sitt.
Tilkynningarskyldan gildir einnig um þungaðar konur sem stofna heilsu eða lífi ófædds barns síns í hættu með óviðunandi eða háskalegu líferni , t.d. með ofneyslu áfengis eða fíkniefnaneyslu. (Barnaverndarlög nr. 80/2002 3.mgr. 21. gr)
Vert er að leggja áherslu á að tilkynna ber um grun og að sá sem tilkynnir þarf ekki og á ekki að hefja sjálfstæða rannsókn.
Vefur Barnaverndarstofu
Reglugerð um málsmeðferð fyrir barnaverndarnefnd no 56 - 2004
